fbpx

043. Τέχνη, κοινωνική προβολή, καλλιτεχνικές συγκρίσεις

Δευτέρα, 24 Οκτωβρίου 2016 10:00

Το σαρακοστό τρίτο από τη σειρά videos "Μικροί Μονόλογοι από τον Πλάτωνα Ριβέλλη για τη Φωτογραφία και την Τέχνη".

Τέχνη, κοινωνική προβολή, καλλιτεχνικές συγκρίσεις

Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η τέχνη είναι δύσκολη. Η τέχνη είναι μια καινούργια γλώσσα, μια διαφορετική γλώσσα, ο κόσμος δεν τη γνωρίζει και όταν η τέχνη είναι πολύ μακριά από αυτόν, ας πούμε όπως είναι η κλασική μουσική, που είναι ανεξήγητη, εύκολα διαφεύγει ο κόσμος λέγοντας «εγώ, δεν ξέρω». Μπροστά όμως στη φωτογραφία που έχει σχέση με κάτι πολύ ρεαλιστικό και ο κόσμος έχει γνώση της φωτογραφίας, ή τουλάχιστον έτσι νομίζει, η άγνοια δεν επιτρέπει στον εαυτό της να υπάρχει και δημιουργεί έτσι μία αντίδραση. Επομένως, το πρώτο στοιχείο το οποίο πρέπει κάποιος να ξεπεράσει, είναι να εξοικειωθεί με την ύπαρξη της τέχνης. Τελευταία έχουμε ένα άλλο πρόβλημα. Ότι ενώ κάποτε -η τέχνη τουλάχιστον- ήταν ένας τομέας που ανήκε σε ορισμένους ανθρώπους (άλλοι αγαπούσαν το ποδόσφαιρο, άλλοι αγαπούσαν την όπερα), σήμερα η τέχνη έχει αντικαταστήσει αυτό που παλιά ήταν τα ρούχα, τα οποία «κάναν τον παπά». Σήμερα λοιπόν που όλοι είναι ντυμένοι με τον ίδιο τρόπο, που όλοι έχουν τα ίδια αυτοκίνητα και τα ίδια τηλέφωνα και ρολόγια, πρέπει κάπως να φανεί μια κοινωνική διαφορά ανάμεσα στα «υψηλότερα» κοινωνικά στρώματα και στα «χαμηλότερα». Η τέχνη λοιπόν, προνόμιο πάντα μιας αστικής τάξης, φαντάζει στα χρόνια μας σαν μια αναβάθμιση κοινωνικής στάθμης και ποιότητας. Όλοι λοιπόν θέλουν να λένε ότι ασχολούνται με την τέχνη, γιατί έτσι αισθάνονται λίγο πιο «πνευματικοί» από τον πλησίον τους. Αυτό έβλαψε την τέχνη. Η τέχνη δεν χρειάζεται να είναι για όλους. Ούτε αυτός που δεν ασχολείται με την τέχνη είναι υποδεέστερος. Η τέχνη είναι για κείνον που νομίζει πως την έχει ανάγκη και η τέχνη ζητάει από τον θεατή, από εκείνον που επικοινωνεί μαζί της, ζητάει κάποιο κόπο, ζητάει κάποια συμμετοχή, την οποία πρέπει να είναι διατεθειμένος να τη δώσει. Τώρα, από την ώρα που θα ασχοληθεί με την τέχνη, τι είναι αυτό που θα τον κάνει να προχωρήσει -ως θεατής, ως αποδέκτης της τέχνης- και να αντιληφθεί την ποιότητα; Πάνω από όλα η σύγκριση. Ο ρόλος λοιπόν των μουσείων, τουλάχιστον των μουσείων «παλαιάς κοπής», ήταν πολύ σημαντικός, διότι σε ένα μουσείο γειτνιάζουν έργα πολύ μεγάλης ποιότητας και έργα πιο μέτρια. Η επαφή του θεατή με τα έργα αυτά βοηθάει να καταλάβουμε το μέγεθος της ποιότητας και έτσι να διαμορφώσουμε κριτήρια. Επομένως, ένας άνθρωπος που ασχολείται με τη φωτογραφία είναι καλό να βλέπει φωτογραφίες, πέραν του να φωτογραφίζει, γιατί βλέποντας φωτογραφίες μπορείς να καταλάβεις συγκριτικά πότε η φωτογραφία ξεπερνάει έναν μέσο όρο κι έτσι μπορείς να διαμορφώσεις κριτήρια και να αυξήσεις την απόλαυσή σου. Επομένως, ασχολούμαστε με την τέχνη όχι επειδή αποτελεί ένα μέσο κοινωνικής αναβάθμισης, αλλά επειδή το έχουμε ανάγκη και μας ευχαριστεί και εφόσον ασχολούμαστε πρέπει να βλέπουμε φωτογραφίες, ώστε μέσα από τη σύγκριση να μπορούμε να καταλάβουμε το επίπεδο της ποιότητας μιας φωτογραφίας.