fbpx

009. Πρόθεση και αποτέλεσμα

Δευτέρα, 29 Φεβρουαρίου 2016 08:33

Το ένατο από τη σειρά videos "Μικροί Μονόλογοι από τον Πλάτωνα Ριβέλλη για τη Φωτογραφία και την Τέχνη".

Πρόθεση και αποτέλεσμα

Η δυσκολία να κρίνει κανείς μια φωτογραφία, και κάθε έργο τέχνης, έχει οδηγήσει τους περισσότερους που ασχολούνται με αυτήν (δασκάλους, δημοσιογράφους, τεχνοκριτικούς, γκαλερίστες) να ξεκινούν από την πρόθεση του καλλιτέχνη, με λίγα λόγια τι ήθελε να πει, τι φωτογραφία ήθελε να φτιάξει και να κρίνουν αν εντέλει το πέτυχε. Αυτό θα ήταν απόλυτα σωστό σε μια εφαρμοσμένη φωτογραφία. Εφαρμοσμένη φωτογραφία σημαίνει στόχο. Στην πραγματικότητα όμως στην τέχνη η πρόθεση σπανίως συμβαδίζει με το αποτέλεσμα. Όπως έλεγε ο Picasso, όλοι ξεκινάμε από κάτι και όλοι καταλήγουμε σε κάτι άλλο. Δηλαδή, το αποτέλεσμα εκπλήσσει και τον ίδιο τον καλλιτέχνη. Και αυτό είναι το σημαντικό. Η διαδικασία ανάμεσα στην αρχική πρόθεση και σε αυτό που προκύπτει να έχει περάσει μέσα από μία πραγματικά μεγάλη αφηρημένη μεταμόρφωση που γίνεται με την παρουσία και τη διαμεσολάβηση του καλλιτέχνη. Άρα, δεν θα ρωτούσα ποτέ έναν φωτογράφο που μου δείχνει δουλειά του τι ήθελε να πει, τι ήθελε να δείξει, ή, ακόμα, τι νομίζει πως έδειξε με αυτό που έκανε. Διότι θα πρέπει το έργο τέχνης να λέει πολύ περισσότερα από αυτά που ενδεχομένως είχε στο μυαλό του ο καλλιτέχνης. Αυτή η μεγάλη δυσκολία, στη φωτογραφία γίνεται ακόμα πιο μεγάλη επειδή είναι απόλυτα σε θέση να υποστηρίξει ένα επιχείρημα, ένα μήνυμα, από την ίδια της τη φύση. Γι’ αυτό και είναι το κατεξοχήν εργαλείο της διαφήμισης. Βέβαια, αν στα παλιά χρόνια η διαφήμιση από μόνη της ήταν ο αντίπαλος της τέχνης, σήμερα η διαφήμιση έχει γίνει ένα με την τέχνη. Είναι κάτι με το οποίο διαφωνώ, όχι περιφρονώντας τη διαφήμιση, απλώς η διαφήμιση δεν χωράει αφαίρεση, υπέρβαση, μεταφορές. Ίσα-ίσα στη διαφήμιση πρέπει να εφαρμόζεται με ευλάβεια η αρχική πρόθεση και να καταλήγει σε ένα αποτέλεσμα που αποδίδει την αρχική πρόθεση. Ενώ αντίθετα στην τέχνη το αποτέλεσμα πρέπει να αποτελεί έκπληξη σε σχέση με την αρχική πρόθεση.