Μία λέξη που συνδυάζεται πολύ με τη δουλειά των φωτογράφων και γενικά των καλλιτεχνών είναι η λέξη portfolio. Τι ακριβώς σημαίνει portfolio. Portfolio είναι το σύνολο ορισμένων φωτογραφιών που παρουσιάζουν μία ενότητα μεταξύ τους, που συνδέονται με κάποιο τρόπο, έτσι ώστε ο φωτογράφος να δείχνει σε έναν τρίτο την καλλιτεχνική του ταυτότητα. Ο πιο απλός τρόπος να φτιάξει κάνεις ένα portfolio είναι θεματικός ή φορμαλιστικός. Ας πούμε τετράγωνες φωτογραφίες, σκοτεινές φωτογραφίες, φωτογραφίες βράχων, φωτογραφίες γυμνού και ούτω καθ’ εξής. Αυτό δεν είναι λάθος, αλλά είναι λίγο εύκολο και τραυματίζει λίγο τη σοβαρότητα της φωτογραφίας, διότι έτσι την υποβαθμίζει κάτω από το θέμα, που όλοι ξέρουμε ότι δεν είναι το πιο σημαντικό στην φωτογραφία. Αν βέβαια κάποιος επιζητάει μια επαγγελματική απασχόληση, τότε το θεματικό portfolio μπορεί να τον βοηθήσει πάρα πολύ. Αν όμως θέλει καλλιτεχνικά να προβάλλει τον εαυτό του, πρέπει, νομίζω, να ξεκινήσει κάπως αλλιώς. Πριν απ’ όλα θα διαλέξει μερικές φωτογραφίες για τις οποίες είναι περήφανος, αυτές που θεωρεί ότι είναι οι καλύτερες του, αυτές που αγαπάει περισσότερο. Αφού τις συνδυάσει μεταξύ τους, θα αρχίσει να προσθέτει μία-μία άλλες φωτογραφίες που επίσης θεωρεί καλές και θα κοιτάει κάθε φορά εάν οι νέες φωτογραφίες βοηθούν τις προηγούμενες ή τις υποβαθμίζουν. Αν, ας πούμε, έχει μια φωτογραφία πολύ όμοια με μία άλλη, ίσως είναι λάθος να την προσθέσει, έστω κι αν είναι καλή και η δεύτερη. Αν έχει μια φωτογραφία που συνδυαζόμενη με τις άλλες οδηγεί σε μια πολύ εύκολη ερμηνεία, μπορεί να είναι επίσης λάθος. Άρα, το portfolio χτίζεται από τον φωτογράφο, και από όποιον τον συμβουλεύει, με στόχο να δείξει προς τα έξω την ποιότητα της καλλιτεχνικής του πρότασης. Να είναι δηλαδή μία καλλιτεχνική υπογραφή. Αυτό είναι πολύ σημαντικό και βέβαια δεν περιορίζεται σε ένα portfolio. Μπορεί ένας φωτογράφος να έχει πολλά portfolios διαφορετικά, ή μπορεί μερικές φωτογραφίες του να εντάσσονται σε περισσότερα του ενός portfolios με κάποια διαφορετική λογική. Το portfolio εξυπηρετεί όμως και κάτι άλλο. Βλέπει ο φωτογράφος τη δουλειά του, βλέπει το σύνολο της προσέγγισης, βλέπει τον τρόπο με τον οποίο κινείται φωτογραφικά και αυτό τον φωτίζει για τη συνέχεια του καλλιτεχνικού δρόμου που έχει μπροστά του. Δηλαδή, το portfolio είναι και ένα μικρό σταμάτημα, να δει τι έχει κάνει, πού έχει φτάσει, πόσο καλός είναι, τι είναι η δύναμη του και να συνεχίσει προς αυτήν, ή προς μία άλλη, κατεύθυνση συμπληρωματική. Άρα, το portfolio είναι πολύ σημαντικό μέρος της καλλιτεχνικής πορείας του φωτογράφου.