Ξεκίνησα να διδάσκω φωτογραφία από το 1981. Την εποχή εκείνη, αν δεν κάνω λάθος, πρέπει να ήμουνα ο δεύτερος είναι Ελλάδι δάσκαλος φωτογραφίας. Ο πρώτος ήταν ο συνομήλικος μου Άλκης Ξανθάκης, δεν ξέρω αν κάνω λάθος και δεν θυμάμαι κάποιον άλλον, πάντως ήμασταν ελάχιστοι. Η έννοια διδάσκω τέχνη -και ειδικά φωτογραφία- ήταν σχεδόν παρανοϊκή εκείνη την εποχή, έως αστεία. Σήμερα υπάρχουν μερικές εκατοντάδες δάσκαλοι φωτογραφίας, οι περισσότεροι από τους οποίους κάποια στιγμή μάλιστα υπήρξαν λίγο ή πολύ μαθητές μου. Το γεγονός λοιπόν ότι ήμουν πρωτοπόρος στην διδασκαλία δείχνει και την πίστη που έχω στο ότι η τέχνη ωφελείται από έναν δάσκαλο και είναι πολύ λογικό να ζητάει κάνεις τα φώτα ενός δασκάλου για να μην ξαναπιάνει από την αρχή όλον τον δρόμο, ενώ μπορεί να επωφεληθεί από την γνώση κάποιου τρίτου. Κατά καιρούς όμως συχνά με ρωτούν τη γνώμη μου για την ποιότητα του άλφα ή βήτα δασκάλου. Πέραν του ότι αυτό είναι λίγο παράδοξο όταν απευθύνεται σε κάποιον που επίσης διδάσκει, θα έλεγα ότι απάντηση μου είναι πάντοτε έκφραση αδυναμίας. Δεν έχω παρακολουθήσει κανέναν από αυτούς, άρα πώς μπορώ να ξέρω ποιος είναι καλός, καλύτερος ή χειρότερος. Μπορώ όμως να πω γενικά ότι αυτός που φέρει το βάρος της ευθύνης της επιλογής είναι ο ίδιος ο μαθητής. Τους γονείς μας δεν τους διαλέγουμε και είναι πάντοτε στη ζωή μας, όλους όμως τους υπόλοιπους -φίλους, συζύγους και κυρίως δασκάλους- τους διαλέγουμε, είμαστε εμείς υπεύθυνοι. Θα μου πείτε διαλέγουμε τα πανεπιστήμια; Ξέρουμε ποιοι δάσκαλοι διδάσκουν; Αυτό είναι ένα από τα βασικά λάθη. Εάν διαλέγεις ένα πανεπιστήμιο μόνο για το πτυχίο, τότε δεν θα είσαι καλός μαθητευόμενος. Η σχέση δασκάλου και μαθητή είναι σχέση πάρα πολύ σημαντική και ειδικά σε τομείς όπως η τέχνη που δεν αρκεί η γνώση και η μεταλαμπάδευση γνώσης, αλλά χρειάζεται και η έμπνευση και η μεταλαμπάδευση έμπνευσης. Άρα, το ταίριασμα ενός δασκάλου και ενός μαθητή στον χώρο της τέχνης είναι εξαιρετικά σημαντικό και ο μόνος που μπορεί να επιλέξει τον φωτογράφο δάσκαλο και μάλιστα τον δάσκαλο που θα συνεχίσει με κάποιο τρόπο να τον συμβουλεύει και στο υπόλοιπο της ζωής του είναι ο ίδιος ο φωτογράφος και εάν ο δάσκαλος είναι ακατάλληλος, δεν φταίει ο δάσκαλος, φταίει ο μαθητής που τον επέλεξε και που τον ακούει. Θα πω μόνο ένα προσωπικό παράδειγμα. Όταν πήγα για πολύ μικρό διάστημα στην Αμερική σε ένα κέντρο όπου κάθε βδομάδα πολλοί σπουδαίοι φωτογράφοι δίδασκαν φωτογραφία, κάθε Δευτέρα έδινα το όνομά μου σε κάποιο σεμινάριο, μέχρι το μεσημέρι της Δευτέρας είχα αντιληφθεί ότι ο άνθρωπος είναι ακατάλληλος, για μένα, και ζητούσα να επιστραφούν τα χρήματα μου και να πάνε σε άλλο δάσκαλο. Σε όλη αυτή την περίοδο ένας δάσκαλος κέρδισε την εμπιστοσύνη μου και την εκτίμηση μου και την αγάπη μου, ο Gary Winogrand, αλλά και ένας δεύτερος εντελώς άσημος ο Charlie Melcher (κανείς δεν το ξέρει, νεότερος μου), ο οποίος είχε ένα ειδικό ταλέντο στην διδασκαλία, ταλέντο που βοήθησε κι εμένα αντιγράφοντας από αυτόν διάφορες διδακτικές ιδέες. Επομένως, δεν σημαίνει ότι ο Gary Winogrand ήταν ο ιδανικός δάσκαλος για όλους. Ήταν για μένα. Εγώ τον επέλεξα, σε μένα ταίριαξε, μπορεί να ήταν φοβερά εκνευριστικός και απωθητικός για άλλους. Επειδή το θέμα της διδασκαλίας όμως είναι αρκετά μεγάλο, θα επεκταθώ και σε ένα δεύτερο βίντεο. Κλείνοντας αυτό όμως θα επαναλάβω ότι η επιλογή του δασκάλου είναι ευθύνη του καθενός και είναι μια σημαντική ευθύνη.